Snelmenu voor deze pagina:
Voor patiënten: doel van het onderzoek
Slokdarm- en maagkanker zijn ernstige vormen van kanker. In Nederland werden in 2023 3.025 mensen gediagnosticeerd met slokdarmkanker en 979 mensen kregen de diagnose maagkanker (IKNL, 2024). De laatste jaren is er vooruitgang geboekt in de (leef)omstandigheden van maagkankerpatiënten. Daarnaast is de overleving bij slokdarmkanker toegenomen door verbetering van behandelmethoden, centralisatie van de zorg en betere samenwerking tussen ziekenhuizen.
Zo groot mogelijke groep patiënten
Grootschalig onderzoek is nodig om beter te kunnen voorspellen welke patiënten voordeel hebben van bepaalde behandelingen. Met de uiteindelijke onderzoeksgegevens kunnen behandelmethoden worden verbeterd en behandelingen op maat worden aangeboden voor iedere patiënt.
Door van zoveel mogelijk patiënten met slokdarm- en maagkanker gegevens te verzamelen, hopen we meer inzicht te krijgen in welke factoren van invloed zijn op de prognose en levenskwaliteit.
Gewaarborgde privacy
Alle verzamelde gegevens worden uiteraard vertrouwelijk behandeld. Alle tot de persoon herleidbare gegevens worden vervangen door een codenummer. Alleen medewerkers aan het POCOP onderzoeksproject, die de gegevens verzamelen, en de onderzoekscoördinator in uw eigen ziekenhuis, weten wie de persoon achter het codenummer is. Verder zijn gegevens alleen in te zien door medewerkers die aangesteld en opgeleid zijn om te controleren of het onderzoek goed en betrouwbaar is.
De uiteindelijke persoonlijke onderzoeksresultaten worden niet herleidbaar beschikbaar gesteld, tenzij u daar apart toestemming voor geeft via de toestemmingsformulieren van POCOP of wetenschappelijke studies waar u aan deelneemt. De onderzoeksresultaten worden anoniem gepubliceerd in wetenschappelijke vaktijdschriften.
Hoe kunt u meedoen?
Uw arts of andere zorgverlener kan u vragen om mee te doen aan dit onderzoek als bij u de diagnose maag- of slokdarmkanker is gesteld. Wanneer u besluit deel te nemen aan het POCOP project, vragen wij u eerst het toestemmingsformulier te ondertekenen. Wilt u niet meedoen aan bepaalde onderdelen? Dan kunt u dat op het formulier aangeven. Deelname aan het onderzoeksproject verandert niets aan uw behandeling.
De verschillende onderdelen van het toestemmingsformulier zijn:
Gebruik van de medische gegevens
Medische gegevens uit behandeldossiers zoals uw tumortype en behandelinformatie vormen de basis voor onderzoek naar het verloop van slokdarm- en maagkanker. We verkrijgen deze gegevens via uw huisarts of uit Nederlandse registratiesystemen voor volksgezondheid. Dit zijn bijvoorbeeld de Nederlandse Kankerregistratie (NKR) en het Centraal Bureau voor de Statistiek. Als u besluit mee te doen aan het POCOP project, is het essentieel dat u toestemming geeft voor het gebruik van de medische gegevens. We slaan deze gegevens altijd gecodeerd op een veilige plek op.
Vragenlijsten over kwaliteit van leven
We vinden het belangrijk om uw ervaringen voor, tijdens en na de behandeling in kaart te brengen. Uw beleving en ervaring zijn dan ook een essentieel onderdeel van het onderzoek. Uw ervaren levenskwaliteit en uw mentale en lichamelijke gezondheid zijn belangrijke onderzoeksgegevens. Hoe functioneert u dagelijks? Zijn er bijwerkingen van de behandeling? Hoe verloopt het herstel? Dit zijn enkele vragen die in het onderzoek worden gesteld. Als u meedoet aan dit onderzoek onderdeel, sturen we u op meerdere momenten vragenlijsten over deze thema’s. De eerste ontvangt u, indien mogelijk, voor de start van de behandeling. De vervolgvragenlijsten sturen we u toe tijdens en na afloop van de behandeling. U kunt kiezen of u de vragenlijsten wilt invullen op papier of online op een beveiligde website.
Nieuw onderzoek
Voor iedere nieuw ontwikkelde behandeling is onderzoek nodig. Als u toestemming geeft voor dit onderdeel van het project is het mogelijk dat u wordt uitgenodigd om nieuwe, experimentele behandelingen of ondersteunende therapieën te ondergaan. Dit zijn bijvoorbeeld behandelingen waarvan de effectiviteit ten opzichte van de standaardbehandeling nog niet bekend is. Of u wel of niet wordt benaderd voor nieuw onderzoek, wordt door middel van loting (toeval) bepaald. Omdat in het POCOP project meerdere experimentele behandelingen onderzocht kunnen worden, betekent dit dat u mogelijk meerdere malen uitgenodigd wordt voor onderzoeken en/of experimentele behandelingen.
Dit kan voor u het volgende betekenen:
- Er is een mogelijkheid dat u wordt geselecteerd en uitgenodigd voor het ondergaan van een experimentele behandeling. Hierover zal uw behandelend specialist u informeren. Hij of zij stuurt u ook schriftelijke informatie. Nadat u de behandeling aangeboden heeft gekregen, kunt u zelf beslissen of u deze experimentele behandeling ook echt wilt ondergaan. Wanneer u de keuze maakt de experimentele behandeling niet te willen ondergaan, krijgt u de standaard behandeling.
- Er is ook een mogelijkheid dat u niet uitgenodigd wordt. U ondergaat dan de standaard behandeling en krijgt geen informatie over de experimentele behandeling. In dit geval kunnen uw gegevens wel gebruikt worden om te vergelijken met de gegevens van patiënten die de experimentele behandeling wel aangeboden kregen. Dit geldt uiteraard alleen als u voor dit onderdeel van het POCOP onderzoek toestemming heeft gegeven. Let wel: het gaat hierbij uitdrukkelijk om experimentele behandelingen waarvan de effectiviteit niet bewezen is. Uiteraard wordt u nooit een behandeling onthouden waarvan reeds bewezen is dat patiënten zoals u hier voordeel van kunnen hebben.
Wat zijn mogelijke voor- en nadelen van deelname aan dit onderzoek?
Voordelen:
- Deelnemende patiënten hebben zelf geen direct voordeel van deelname aan dit onderzoek. Deelname kan wel nuttige resultaten opleveren voor toekomstige patiënten.
- Patiënten die deelnemen aan POCOP kunnen mogelijk in aanmerking komen voor experimentele behandelingen
- Patiënten die online deelnemen kunnen na het invullen van de vragenlijsten een terugkoppeling van de resultaten krijgen
- Patiënten van geselecteerde ziekenhuizen die online deelnemen kunnen na het invullen van de vragenlijsten een terugkoppeling naar het behandelend ziekenhuis sturen.
Nadelen:
- Het invullen van de vragenlijst kost tijd.
- Sommige vragen kunnen over ongemakkelijke onderwerpen gaan, en kunnen als confronterend ervaren worden.
Veelgestelde vragen
Doet mijn ziekenhuis mee aan POCOP?
Dit kunt u opzoeken in de lijst van deelnemende centra
Kan ik mezelf aanmelden voor het POCOP onderzoek?
Jazeker. U kunt contact opnemen met een medewerker van het onderzoeksteam door een email te sturen naar pocop@amsterdamumc.nl of te bellen naar 06-23009094. Zij helpen u verder met de aanmelding.
Ik word doorgestuurd naar een ander ziekenhuis, moet ik dat doorgeven?
U hoeft zelf niet door te geven dat u naar een ander ziekenhuis gaat. Dit wordt achter de schermen voor u geregeld.
Heeft deelname aan POCOP invloed op mijn behandeling?
Nee deelname aan POCOP heeft geen invloed op uw behandeling. POCOP is een zogenaamde observationele studie. Hierin worden alleen medische gegevens, zoals tumortype en behandelinformatie, verzameld en gegevens uit de gestuurde vragenlijsten. Het kan wel voorkomen dat sommige (experimentele) studies u vragen om mee te doen aan POCOP. Het is aan de studiecoördinatoren om te bepalen of deelname aan POCOP een vereiste is voor deelname aan de studie, en dit goed naar u te communiceren. Ook kunt u door deelname aan POCOP in aanmerking komen voor deelname aan experimentele interventies, indien u hiervoor toestemming geeft.
Kan ik stoppen met het onderzoek?
Dat kan. U kunt op elk moment stoppen met de kwaliteit van leven vragenlijsten. Geef dit aan op de vragenlijst of neem contact op met het POCOP-team (pocop@amsterdamumc.nl/ 06-23009094)
Kan ik mijn toestemming intrekken?
U kunt uw toestemming voor de verschillende onderdelen van het POCOP onderzoek intrekken via het Formulier intrekken toestemming (Bijlage 3 van de Patiëntinformatie folder). Ook kan u hier aangeven dat de gegevens van de reeds ingevulde vragenlijst(en) vernietigd dienen te worden. We kunnen niet garanderen dat er nog geen onderzoek gedaan is met uw gegevens. Gegevens die al in een eerder onderzoek zijn gebruikt en gepubliceerd kunnen niet worden teruggehaald of vernietigd. Ook kunt u uw toestemming intrekken voor het in de toekomst mogelijk geselecteerd worden voor nieuw onderzoek naar experimentele interventies.
Hoe vaak kan ik een vragenlijst verwachten als ik meedoe?
U ontvangt de vragenlijsten op verschillende momenten:
- Direct na uw toestemming voor deelname
- Het eerste jaar om de 3 maanden, dus op 3 maanden, 6 maanden, 9 maanden en 1 jaar na toestemming voor deelname
- Het tweede jaar om de 6 maanden, dus op 1,5 jaar en 2 jaar na toestemming voor deelname
- Vanaf het derde jaar om het jaar
Mocht u een nieuw behandeltraject starten kan het zijn dat u weer opnieuw begint in het schema en weer vragenlijsten om de 3 maanden krijgt.
Mocht u meedoen aan een of meerdere andere studies, dan kan het dat u, in het kader van die studie(s), via het POCOP onderzoek extra vragenlijsten of vragenlijsten of andere meetmomenten ontvangt.
Hoe bewaken jullie mijn privacy?
Dit doen we met een uniek studienummer, waaronder we uw gegevens opslaan. Alleen medewerkers uit uw eigen ziekenhuis en een hele kleine groep professionals (medewerkers van POCOP en controleurs) kunnen het studienummer herleiden tot u als patiënt.
Welke medische gegevens worden verzameld?
U kunt hierbij denken aan (socio-demografische) gegevens zoals leeftijd en geslacht. Maar ook gegevens over onder andere:
- De tumor
- Gegevens over de behandeling zelf en de effecten, bijvoorbeeld eventuele complicaties en bijwerkingen
Ik doe al mee aan een andere studie. Kan ik dan toch meedoen aan POCOP?
Ja, dat kan. Voor POCOP is deelname aan andere studies geen probleem. Als deze studie een samenwerking heeft met POCOP, wordt dit achter de schermen geregeld. U hoeft hier zelf geen actie op te ondernemen.
Krijg ik informatie over de onderzoeksresultaten?
Over de resultaten van wetenschappelijk onderzoek verschijnen in principe alleen artikelen in wetenschappelijke bladen. Als een artikel gepubliceerd is leest u daarover op deze website. Vanzelfsprekend komen alleen resultaten van groepen patiënten aan bod, persoonlijke informatie over individuele patiënten wordt niet gepubliceerd.
Als u online meedoet, kunt u een terugkoppeling van de resultaten krijgen. Bij geselecteerde ziekenhuizen kunt u kiezen om deze terugkoppeling naar uw behandelend ziekenhuis te sturen.
